NFT

NFT: bubbel of belofte?

NFT’s zijn op dit moment hot news. NFT staat voor non-fungible token. De tokens zijn als het ware unieke verzamelobjecten en dus beperkt in aantal. In een markt van vraag en aanbod, drijft schaarste de prijs van bijvoorbeeld een token van omhoog. Als die tokens worden gekoppeld aan bijvoorbeeld beeldende kunst of muziek, dan maak je eigenlijk van een digitale en normaliter telkens kopieerbare release, een limited edition. Je kan NFT’s daardoor zien als een van de belangrijkste bouwstenen van een nieuwe, blockchain-aangedreven digitale economie.

Fungible?

De non in NFT lijkt ons wel duidelijk. Maar bij fungible moesten we even nadenken. Fungible of fungability gaat over het onderling uitwisselbaar zijn van de tokens. Ons geld is bijvoorbeeld uitwisselbaar of fungible. Maar bij geld weet je bijvoorbeeld niet wie het allemaal voor je heeft gehad. Ja, het is ooit begonnen bij de drukpers en je kan wellicht herleiden wie jou dat tientje heeft gegevens, maar alle overdrachten daartussen zijn doorgaans een raadsel. Voor verzamelobjecten is dat niet heel handig.

Tussenconclusie uitwisselbaarheid

Bij NFT’s is die identificatie van de eigenaar wél mogelijk, waardoor de NFT’s dus níet zomaar onderling uitwisselbaar zijn. Elke NFT is namelijk anders. Dus: ieder tientje is hetzelfde en kun je onderling uitwisselen (= fungible), iedere NFT is anders en kun je niet zomaar onderling uitwisselen (= non-fungible).

Hoe werkt een NFT?

Voor de technische werking en kaders van de NFT volgens de ERC-1155-standaard verwijs ik naar de Ethereum-website: EIP-1155: ERC-1155 Multi Token Standard (ethereum.org). Praktisch gezien komt het erop neer dat je door middel van een smart contract (zie daarover de uitleg van Binance Academy op Wat zijn Smart Contracts? | Binance Academy) relatief gemakkelijk kan handelen in NFT’s en dus de daaraan gerelateerde kunstwerken en dat er een transactie kan plaatsvinden tussen het ene platform en het andere platform.

NFT’s worden nu gekoppeld aan kunstwerken, zoals (digitale) muziekalbums. Dit wordt het tokaniseren genoemd. Werkt dat? Ja, dat werkt. Via een blockchain kun je unieke verzamelobjecten digitaal verkopen. Dat kan overigens al sinds 2018, toen mensen gingen handelen in UNIEKE DIGITALE KATTEN. Die kun je kopen, fokken, etc. via het platform CryptoKitties. Een soort Tamagotchi dus. Maar, dan verhandeld voor soms zo’n $ 100.000: Meet CryptoKitties, the new digital beanie babies selling for $100k (cnbc.com). In de gamewereld zijn NFT’s ook al een tijd populair. In-game aankopen zijn daar al goed voor zo’n $70 miljard op jaarbasis. Toca Me!

Economisch eigendom van je aankoop

Als je een NFT koopt, dan koop je eigenlijk een plek in de blockchaindatabase waarin staat dat jij de economische eigenaar bent van de token die bijvoorbeeld aan een bepaalde track is gekoppeld. Op jouw blockchainplekkie staan ook allerlei metadata die beschrijven hoe die track in elkaar zit, wie hem hebben gemaakt en bijvoorbeeld hoe de track tot stand is gekomen. Je de metadata van een token eigenlijk beschouwen als het bordje dat in het Van Gogh Museum naast schilderij van Vincent hangt.

De waarde van een NFT

Die overdracht is echter wel alleen mogelijk met toestemming van de eigenaar c.q. uitgever van de NFT. Dit kan bijvoorbeeld een band, rapper of dj zijn. Je kan de NFT ook niet zomaar kopiëren. Et voila; schaarste. Binance Academy (Een gids voor Crypto-verzamelobjecten en Non-fungible tokens (NFT’s) | Binance Academy) schrijft daarover:

“Net als bij elk ander waardevol item, is de waarde niet inherent aan het object zelf, maar wordt deze eerder toegewezen door mensen die het waardevol achten. In essentie is waarde een gedeelde overtuiging. Het maakt niet echt uit of het fiat geld, edele metalen of een voertuig is, deze dingen hebben waarde omdat mensen geloven dat ze dat doen. Dit wordt hoe elk waardevol item waardevol wordt, dus waarom geen digitale verzamelobjecten?”

Binance Academy

Ofwel: wat de gek ervoor geeft.

Oplossing of hype?

Als het te mooi klinkt om waar te zijn, dan is het dat waarschijnlijk ook. Aan de ene kant kunnen NFT’s een mooie manier zijn voor artiesten om in contact te komen met hun fans en om een echte waarde te koppelen aan een digitaal werk. Maar aan de andere kant, lijkt het toch ook een beetje een hype te zijn waarmee artiesten wat extra geld kunnen verdienen. Daar is op zich natuurlijk niets mis mee en zeer welkom in deze tijd. Belangrijk is het dan wel om te weten wat je als consument nou precies koopt en wat je als verkoper nou precies verkoopt.

Hoe uniek is uniek?

De meeste digitale kunst kan vrij eenvoudig worden gekopieerd. Een mp3 is gemakkelijk geüpload of gesynct tussen je telefoon en je laptop. Daarentegen; een Van Gogh maak je wat minder snel na. En daar knelt de schoen een beetje. De token kan dan wel uniek zijn, de onderliggende mp3 / flac / wav van het album is dat zeker niet.

Dit is dan ook de voornaamste kritiek van auteur, TED-talker en marketeer Seth Godin. Zo schrijft hij op zijn website NFTs are a dangerous trap | Seth’s Blog dat er ook een gevaar schuilt in het creeëren en najagen van waardevolle NFT’s. Voor de maker is het van belang dat er schaarste ontstaat en dat de NFT’s in waarde gaan stijgen. Artiesten zouden daarmee NFT-tekens in hun ogen kunnen krijgen en zich meer daarop richten dan in het maken van muziek.

Vergelijk even het zien van een optreden. Als je in een vol stadion staat en je luistert naar een optreden van je favoriete artiest, dan doet dat wat met je. Die beleving lijkt mij een stuk lastiger te creëren, of althans; het komt minder binnen als je dat optreden via Spotify aan het luisteren bent. Ik zou dan ook eerder een duur kaartje kopen voor het optreden in een stadion, in plaats van het gevoel dat ik als enige naar een album mag luisteren.

De conlusie van Seth:

“It’s an unregulated, non-transparent hustle with ‘bubble’ written all over it.”

Seth Godin

Langetermijnvisie

Danny Anders schrijft in een thread op de (besloten) Facebookpagina van The Asssociation For Electronic Music:

“the other thing to keep in mind is that, unlike physical collectibles, digital collectibles require a blockchain to keep the ownership token. like many shitcoins, it is very easy to create a blockchain. just as we saw many failed icos, you will see many block chains built for nfts fail to reach the critical mass necessary to support them. when there is not enough participants in a blockchain, there is not enough incentive to maintain it and so it gets shut down. when that happens it takes all of the assets with it. in other words there is no guarantee that a blockchain will continue to exist; neither will your ownership token.”

Danny Anders

Oef, dat is ook wel een interessante om rekening mee te houden en zeker iets om even te checken in de verkoopvoorwaarden!

Wat vindt Gretha ervan?

Ben je wel bewust van de nadelen. Frankwatching schrijft daarover:

“De populariteit laat ook wel gelijk de downsides zien, zoals het ongekend hoge energiegebruik. Op de website CryptoArt.wtf is uit te rekenen wat de CO-2 voetafdruk is van een NFT. Het energiegebruik wat nodig is om een NFT te maken van een simpele animatie staat gelijk aan het 1.5 miljoen keer gebruiken van een snelkoker.”

Jan Scheele voor Frankwatching

Heel groen is het dus (nog) niet. Daar komt nog bij dat het energieverbruik zal toenemen als de NFT’s in populariteit stijgen: “THE ENVIRONMENTAL ISSUES WITH CRYPTOART WILL BE SOLVED SOON, RIGHT?” | Medium.

Muziekauteursrechten

Waar non-fungible tokens voor kunst niet van zullen verschillen van gewone werken, is dat je doorgaans het eigendom koopt, maar niet het onderliggende muziekauteursrecht (auteursrecht + naburig recht).

Dit kan echter ook anders geregeld zijn, zo schrijft Music Business Worldwide:

Bluebox is a suite of blockchain-based tools launched by distribution and services company Ditto Music. Bluebox uses the blockchain to record full or fractional ownership of recorded music and/or publishing copyrights, and splits royalty payments accordingly. Ditto believes the platform will lead to “higher collection rates [while] massively reducing the loss of earnings currently experienced by artists”. NFTs are the final piece of this puzzle. This Thursday (March 18), UK artist Big Zuu is selling 75% of the rights to a song on his forthcoming album, divided up into several different chunks and wrapped up into NFTs. Another Ditto-affiliated act, Taylor Bennett – brother of Chancelor ‘Chance The Rapper’ Bennett – is selling 75% of the rights to one of his upcoming recordings, also through separate NFTs. Both artists are holding on to 25% of their respective copyrights.”

MBW

Op deze manier kunnen collectors ook investeerders worden.

Daarnaast is het mogelijk om er met de ‘eentjes en nulletjes’ voor te zorgen dat net als bij voetballers die worden doorverkocht, telkens een percentage naar de club gaat die het talent heeft opgeleid. Zo kan met een muziek-NFT bijvoorbeeld bij iedere verkoop een percentage naar de maker gaan. Secundaire verkoop for the win.

Ook zou je bijvoorbeeld met je dj-collectief een exclusieve track kunnen kopen en door middel van zogenaamd ‘fractioneel eigendom’ kunnen zorgen dat alleen jullie collectief de track kan draaien. Wordt de track daarna bijvoorbeeld heel populair op Spotify, dan kun je de track of althans het gedeelde eigendom uitbreiden.

Dat zijn dan wel weer een mooie ontwikkelingen!

Conclusie

Door middel van non-fungible tokens of NFT’s kan (gedeeld) eigenaarschap worden gekoppeld aan digitale objecten, zoals muziekalbums. Dat biedt op zich mooie mogelijkheden voor artiesten om hun digitale werk wat unieker en verhandelbaar te maken.

Op zich is het een interessant nieuw businessmodel met mogelijkheden voor secundaire verkoop, contact met fans, het gevoel van exclusiviteit en onder meer het delen van royalty’s en investeringen.

Aan de andere kant heeft Seth Godin wel een punt: je koopt een token voor iets wat op zichzelf niet uniek is. Dat is wezenlijk iets anders dan het kopen van een uniek schilderij of de exclusieve LP van Wu Tang Clan.

Daarnaast kosten NFT’s klauwen met energie en vloeit dat is niet iets waarvoor de meeste artiesten zullen willen compenseren. Een dikke onvoldoende voor duurzaamheid dus.

NFT FTW

Wil je zelf aan de slag met NFT’s? Kijk dan eens hier: https://www.kapwing.com/resources/how-to-create-and-sell-nft-crypto-art/. NFT’s worden verhandeld op marktplaatsen als OpenSea, Rarible en Nifty Gateway.

Zijn jullie al ‘ingestapt’?

    backstagelegal

      Leave a Comment

      Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *

      Deze website gebruikt Akismet om spam te verminderen. Bekijk hoe je reactie-gegevens worden verwerkt.